Monthly Archives: mei 2020

  • -

Zijn en Doen

Category : Artikelen

“Het gaat er niet om wat je bent, maar wie je bent!” zei mijn Opa Blok altijd. Het is tekenend voor hoe hij in het leven stond. Terwijl hij toch beslist geen minderwaardig baantje had, als hij op zijn 27e al procuratiehouder was bij het vermaarde Rotterdamse bedrijf Mees & Zonen (later Mees Pearson, later ABN Mees Pearson*, red.)

Langzaam maar zeker wordt duidelijk dat we om andere redenen in Cambodja zijn, dan waar we mee van huis gingen. Hier schreef ik al eerder over, maar in de reis neem ik u als lezer steeds mee in de ontwikkelingen. Wanneer die vaag zijn en ook op het moment dat die steeds duidelijker worden. Het is vergelijkbaar met het gewone levensproces van keuzen (met een ‘n!’ Met een ‘s’ is een anglicisme en die willen we graag vermijden) maken waarbij geldt dat, eerst als je erop terugkijkt, je lijn gaat zien.

Eén van die redenen is de vorming tot wie God wil dat je bent. Worden wie je bent, zegt het spreekwoord. Dat is mooi gezegd, want het betekent beslist niet dat je van type mens verandert, maar wel dat je gevormd wordt tot het niveau van een hogere morele standaard, namelijk die Jezus ook had. “Want dit is de wil van God; uw heiliging.” (2 Thess. 4, 3). En wat is heiliging anders dan een goed mens worden, zoals God goed is (Marc. 10, 18). Daar is niets op tegen (Gal. 5, 23). Wie kan iets tegen goede mensen hebben? Daar is de maatschappij alleen maar bij gebaat en maakt het leven zelfs goedkoper. Ga maar na, als er niet gestolen zou worden, is er geen duur rechtssysteem nodig om de gevolgen te corrigeren en de daders te vervolgen. Geen dure gevangenissen etc. Goed zijn is dus zelfs economisch zeer voordelig, maar wordt nochtans helaas niet als zodanig beloond…

Zijn wij van nature goed? Nee, daarom hebben we hulp van buitenaf nodig, redding en genade. Kwaad schuilt in ons allemaal… Wie dat ontkent, leeft in een schijnwereld. Heiliging is een status (in Jezus) én een proces. En juist om dat proces gaat het hier.

Hier in een land waar alles anders is, en je dagelijks wordt geconfronteerd met je eigen onmachtigheid, onhandigheid en onvermogen, leer je de focus te verleggen naar de Bron die ‘…geeft zonder verwijt.’ (Jac. 1, 5). Jezus zegt dat ‘Hij niets kan, zonder dat Hij het de Vader heeft zien doen’ (Joh. 5, 19-20). Als Hij dat al van Zichzelf zegt, wie zijn wij? Natuurlijk hebben we vele mogelijkheden en talenten gekregen, de vraag is echter uit welke bron tappen wij? Hadden de discipelen van Jezus niet ook ‘visserskennis en -vaardigheden?’ Die werden later wel degelijk goed gebruikt, maar op een andere manier ingezet. En dat is de kunst in het leven: je ontwikkelen naar wie je bent en mag zijn, gevoed vanuit God als dé Bron.

Wanneer je – zoals wij hier – niets kunt, en in alles afhankelijk bent, is nog maar één ding goed zichtbaar: wie je bent. In een intuïtieve samenleving als die in Cambodja – men noemt dit een ‘hoge context’ cultuur – waar vooral veel uit lichaamstaal (90% van onze communicatie volgens de experts) wordt afgelezen, leef je dus in een glazen huisje. Maudy en ik hadden thuis een keer woorden, voordat we in een tuktuk stapten en zonder dat de chauffeur hiervan wist, voelde hij aan de sfeer hoe de vlag er voor hing. We communiceren dus veel meer dan dat we ons bewust zijn. En dus heb je als christen een voorbeeldfunctie. Maar kun je je ook onderscheiden. Sommige expat nationaliteiten gedragen zich hier als echte kolonisten – bevelend en hooghartig – en dat is nu juist het gedrag dat Cambodjanen zo haten van westerlingen. En terecht. Nederigheid en vriendelijkheid wordt daarentegen zeer gewaardeerd. En is dat niet wat van ons verwacht mag worden (Matth. 11, 28)?

Waren wij daar al? Eh, niet echt. Er kon nog wel het één en ander beter. Natuurlijk is het proces nooit klaar, maar een aantal essentiële dingen zijn toch altijd nodig om ook later een goede missionaris te kunnen zijn. En die mogen we hier leren, voordat we de volgende fase in gaan.

Daarover later meer.

Geroepen om te zijn; om dan geroepen te worden te doen.

Jacques

Phnom Penh, 26 mei 2020

*) Alle merkrechten worden gerespecteerd.

(Foto: Het echtpaar Blok).


  • -

Zwarte cijfers…

Category : Artikelen

Na de eerste vier maanden tussen de 12 en 15% verlies te hebben gedraaid, schrijven we in de meimaand weer zwarte cijfers. Tegenvallers waren de woonkosten, bijdrage aan de lokale organisatie, overheidskosten (werkvergunning, rijbewijs, visum e.d.), gestegen kosten van boodschappen en de taalschool.

We hebben enkele drastische en impopulaire maatregelen moeten nemen, zoals het terugbrengen van de bijdrage aan de lokale organisatie, het afzien van het verkrijgen van een rijbewijs, niet verlengen vd werkvergunning, selectiever boodschappeninkoop en het schrappen van de taalschool. Onze solvabiliteit is prima en dat willen we graag zo houden! Elke maand bijleggen, zou betekenen dat we deze positie uithollen en dat is niet de bedoeling.

Los daarvan stond de fondswerf actie voor de allerarmsten, met wie we ons niet eens kunnen vergelijken, maar door de druk op de financiën kunnen we ons wel beter met hen identificeren en dat schept een band!

Met het schrappen van een aantal posten, hebben we nu meer ruimte (kleine) bijdragen te doen aan de plaatselijke middenstand. Zo nemen we wel ‘ns een tuktuk, terwijl de afstand te belopen is, of we betalen een zgn. ‘louy-tip’ (fooi) terwijl dat eigenlijk niet nodig is, bezoeken de lokale koffiestandjes langs de weg in plaats van de bekende Amerikaanse ketens als Starbucks, Burger King en KFC (deden we al niet). Wat zij te bieden hebben staat qua prijs-/kwaliteitverhouding niet tot wat de lokalen aan kwaliteit bieden: de lokale productkwaliteit overtreft die van de Westerse ketens vele malen. En het lokale voedsel is zeer gezond en veel minder dikmakend. Bovendien steunen wij hiermee de lokale econome. Hiermee nemen onze contactmomenten met de lokale bevolking toe en zij waarderen dit enorm. In plaats van nu in een dure taalklas te zitten, nodig ik de lokale Khmer uit soms ‘ns een uurtje met mij samen te zitten, de taal aan te scherpen en beloon hen dan in bescheiden mate, en dat wordt zeer gewaardeerd. Zo snijdt het mes aan twee kanten.

Bij WEC hebben we geleerd nooit voor eigen financiën geld te vragen – wanneer men de missie een warm hart toedraagt, mag dat leiden tot bijdragen – en dus stond de fondswerf actie van onlangs hier ook volledig los van. Veel lokale Khmer ondervinden dagelijks de gevolgen van de Chinese virus-crisis (gaat Xi-Jinping ooit de miljarden-rekening betalen?) en dan mogen we delen dat wij ons steentje bijdragen.

Ikzelf probeer elke dag ongeveer rond de tienduizend stappen in de buurt te lopen, en krijg zo een steeds beter beeld van de gewoonten van de Khmer. Velen gaan je op den duur herkennen, en zo worden de wandelrondjes steeds langer, waneer je weer ‘ns even stilhoud om met de nieuwe kennissen een praatje te wisselen. En de rijke glimlach op het gezicht als je naar hun welstand vraagt, is een beloning in zichzelf.

“Mooie mensen van God,” denk ik dan. En in mijn hart huilt het soms, als ik de verhalen hoor waar mensen mee komen, al versta ik soms de helft niet, ik krijg een aardig beeld van lief en leed. Boos ben ik soms ook. Op de rijken en superrijken à la Jef Bezos (Amazon), die geen poot uitsteken naar de natuur (en wel hun bedrijf noemen naar het oerbos dat nu onder die idioot van een Bolsonaro gerooid wordt) en de medemens. Bestelt u daar nog uw goederen, ‘omdat het zo lekker makkelijk is?’  Weet u wel dat dit soort multinationals de middenstand kapot maken (FD, 01/02/2020 door Gerben VD MAREL) en alle belasting ontduiken, terwijl die nu zo hard nodig is?

En in die emotie weet ik me in goed gezelschap:

Jac. 5, 1 WV –Welaan dan, gij rijken, weent en maakt misbaar over de rampen, die u zullen overkomen. Uw rijkdom is verrot, uw klederen zijn door de mot aangevreten, uw goud en zilver is verroest, en het roest ervan zal tegen u getuigen en uw vlees verteren als vuur. Gij zijt schatten gaan opleggen, terwijl het de laatste dagen zijn. Zie, het loon, dat door u is ingehouden van de arbeiders, die uw landen hebben gemaaid, schreeuwt, en het geroep van hen, die uw oogst hebben binnengehaald, is doorgedrongen tot de oren van de Here Sebaot. Gij hebt op aarde weelderig geleefd en u te goed gedaan, gij hebt uw hart vetgemest in de slachttijd. Gij hebt de rechtvaardige veroordeeld, ja vermoord; er is geen verweer tegen u.”

Als u dus van uw rijkdom wilt delen, maak het dan over aan CAMA Zending (IBAN NL76 ABNA 0484 6740 48  t.n.v. Stichting CAMA Zending in Driebergen, o.v.v. ‘Gemeenteondersteuning Cambodja.’). We zullen het niet voor onszelf aanwenden – wij leren genoeg te hebben met wat we hebben – maar alles komt ten goede van de nooddruftigen… wees daarvan overtuigd!

“Van Mij is het zilver en van Mij is het goud, spreekt de Heer van de legermachten.” (Haggaï 2, 9 HSV).

Jacques

 

 


  • -

Situationeel leiderschap

Category : Updates

Tijdens de begeleiding van één van mijn studenten van NCOI Business school, kwam ik de theorie weer eens tegen over ‘situationeel leidinggeven’ (Hersey & Blanchard, 2014). Altijd leuk weer even terug in je eigen vakgebied bezig te zijn en studenten hierin te begeleiden. Ik ben ook blij dat ik dit kan doen. De afgelopen 19 jaar heb ik met veel verve en plezier aan bachelor- en master studenten les gegeven, waarbij we over en weer van elkaar leerden. Meestal in een klassikale setting, maar vaak ook online. Die ervaring komt nu goed van pas. En dan is de moderne technologie een zegen.

De theorie bracht mijn denken op gang over hoe God leidinggeeft aan een mensenleven. In de (soms beperkte) protestants-evangelische kringen zie je dat één stijl van leidinggeven het meest wordt benadrukt: die van sturing (S1). Dat lijkt me behoorlijk tekort doen aan de verschillende leiderschapsstijlen die God er op na houdt. Meer dan wij beseffen, beziet Hij onze leerstijl (Kolb, 1984) en past Zijn leiderschapsstijl daarop aan. En leert ons kennismaken met het proces van leren in de ene en in de andere situatie.

Uit de online cursus membercare (H. HOFFMANN, 2019), leren wij gelijksoortige dingen. Pijnlijk duidelijk wordt dan echter wel de gebrekkige stand van leiderschap en begeleiding die veel mission agencies er op na houden. Het doet mij sterk denken aan mijn tweede baan, waar nieuwe medewerkers gewoon in het diepe werden gemikt. De derde baan stond daar haaks op; nieuwe medewerkers werden uitzonderlijk goed en intensief begeleid, de eerste periode door de directeur/ eigenaar zelf. Wat een verschillen zie je dan toch?! Het heeft elk zijn voordelen: medewerkers die uit het diepe omhoog komen drijven, zijn de ‘die-hards,’ maar statistisch gezien is dat de minderheid en is de uitval groot. En of dat heel effectief is?

De uiteindelijke effectiviteit vd nieuwe medewerker volgt de formule: persoonlijke verantwoordelijkheid x intensiteit vd begeleiding x inzetbaarheid. Waarbij blijkt dat die organisaties die investeren in goede begeleiding en kansen bieden om actief mee te draaien in verschillende werkgebieden, hun mensen het langst vasthouden en het meest effectief zijn in het behalen van hun doelen.

Wij hebben elk ons S4 kwadrant (hoge motivatie, grote competentie) uit ons  werkveld (onze professie) losgelaten, en bevinden ons nu in een soort ‘niemandsland,’ waar geen sprake is van grote competentie. Dat heeft een aversieve invloed op de motivatie. Het heeft ons stilgezet bij de termijn die wij actief willen zijn in zending, de inhoud en de haalbaarheid. Wat taal betreft: het Khmer heeft het grootste alfabet ter wereld, waar we nog steeds mee worstelen, heeft minstens vijf verschillende taalniveau’s: officieel/formeel – zoals het Arabisch (o.a. het MSA) – ; (overheid) informeel; boeddhistisch en christelijk. Dan zijn er nog de verschillende dialecten en accenten. Hoewel door het alfabet met elkaar verbonden, zijn het verschillende taalwerelden. Die we allemaal moeten leren, als we het klassieke model blijven volgen (zie eerdere blog ‘Direct > Indirect’). Dat bij elkaar vergt zeker vijf tot tien jaar…

Intussen ontwikkelen en verdiepen we onze visie op membercare, en het versterken van de kleine kerken in het bijzonder en kijken we naar de landen waar dit het meest nodig is. Al doende leert men, en “het bewijs van de taart zit in het eten ervan” (zoals de Engelsen zeggen); door deze periode van proeven en harden door te gaan, krijgen we zicht op waar behoefte aan is en waar God ons heen stuurt en uiteindelijk hebben wil. Hij kent onze leerstijl en past Zijn leiderschapsstijl daarop aan. En benadrukt dat niet de eindbestemming zaligmakend is, maar de reis.

Reist u mee?

Jacques

 

 

 

 


  • -

Hartelijk dank! (Updated)

Category : Updates

Namens de allerarmsten in Cambodja: hartelijk dank voor uw gift!

Update 15/05/2020 - In de regio Noord-West, Oddar Meanchey provincie is van uw gift de eerste hoeveelheid rijst gekocht, zie de tweede foto.

Update 17/05/2020 - In de regio West, provincie Battambang (nabij de Thaise grens), ziet u op de derde foto de aankoop van rijst, waar u voor heeft gegeven.

Update 22/05/2020 - In de regio Siem Reap (Midden) is ook rijst gekocht voor de allerarmsten (zie de foto's 4 en 5). N.B.: Veel ouderen hebben vaak een wat trieste gelaatsuitdrukking, hetgeen in veel gevallen terug te voeren is op de op deze gezichten getekende indrukken van de oorlog.

Update 25/05/2020 - Vandaag ontvingen wij deze foto's (zie de laatste vier) uit de regio Ratanakiri, dat is in het Noord-Oosten van Cambodja. De foto's zijn genomen in een klein stammendorpje aan de Sesan Rivier. Aan 5 families is rijst uitgedeeld.

Gisteren zaterdag 9 mei 2020, mochten wij 400 US$ van de giften (totaal: 463 US$, ongeveer 428 €) overhandigen aan de vrouw van de voorganger, DARA Sothy* (familienaam komt eerst in Cambodja), van één van de oudste protestants-evangelische Khmer kerken in Cambodja. Het geld wordt besteed aan het kopen van rijst voor de allerarmsten in de vier regio's waar de vrouwengroepen van deze kerk actief zijn. Daarbij wordt niet gekeken of iemand christen is of niet.

Hoe welkom dit is en hoe noodzakelijk dit was, zullen we misschien wel nooit weten, maar zij drukte ons op het hart dat men hier heel blij mee is. Zij kent enkele gezinnen die hard getroffen zijn door de virus-crisis, en met de ondersteuning goed geholpen worden.

Namens hen allen: hartelijk dank voor uw gift!

Jacques

*) Gefingeerde naam uit privacy overwegingen.


  • -

Direct > Indirect

Category : Updates

“Het hart van de mens overdenkt zijn weg, maar de HEER richt zijn schreden” (Spr. 16, 9 WV)

Het is opmerkelijk dat ik (Jacques) in mijn loopbaan de overgang heb gemaakt van direct sturend (management) naar indirect beïnvloedend (advisering) en nu in missie hetzelfde lijkt te gebeuren. Toen ik na uitgebreide overwegingen de bevestiging van boven mocht ervaren dat het goed was om de master opleiding ‘organisatieverandering & consulting’ (OCC – zie: https://www.rsm.nl/master/msc-programmes/msc-organisational-change-consulting/overview/) aan de Erasmus universiteit in Rotterdam te gaan volgen, was mijn uitgangspunt dat dit het Koninkrijk van God zou mogen dienen. Daarover later meer.

Belangrijke onderdelen in het studieprogramma zijn het ontwikkelen van reeds aanwezige zelfreflectie, empathisch vermogen, belangstelling, strategisch denken, relatiebinding, inzicht en invloed, effectieve communicatie en adviesvaardigheden. De essentie is dat de cliënt (i.c. de leiding van een bedrijf) het zélf doet. Door het stellen van de juiste, vooral open vragen, leert de cliënt zélf nadenken over de problematiek en de mogelijke oplossingen. Met behulp van de juiste interventietechniek, laat de consultant de cliënt vooral zichzelf overtuigen over hoe het verder moet. Maudy heeft een zeer vergelijkbaar curriculum gevolgd tijdens haar studie Sociaal Pedagogische Hulpverlening (SPH) aan de CHE in Ede.

Het is interessant om te zien hoe verschillende typen mensen omgaan met levenslessen. Sommige bewandelen de academische weg (in de volksmond: ‘boekenkennis’), trekken dus lessen uit onderzoek van anderen en weten dit toe te passen. Anderen zijn doeners en leren door vallen en opstaan wat wel en niet werkt. Weer anderen zijn pioniers; proberen dingen uit en komen er op die manier achter wat wel en niet functioneert. Er is een categorie die eerst het oor te luisteren legt bij anderen en zich laat informeren op basis van ervaringen van anderen en zo een oordeel vormt over wat wel en niet toepasbaar is. Enzovoort.

De goede consultant past zijn interventie stijl aan aan de leerstijl van de cliënt. Dat vergt empathie, inschattingsvermogen, luisteren, belangstelling en mensenkennis. Naarmate wij langer in Cambodja zijn, wordt langzaam een model duidelijk dat ons bekend voorkomt…

Het model waarmee wij van huis gingen, is eigenlijk het directe (klassieke) zendingsmodel. Je gaat wonen in een ander land, ‘leert’ (merk op dat dit tussen aanhalingstekens staat) de taal en de cultuur en gaat over tot actie (in het geval van zending: het bekend maken van het evangelie, direct). Het wordt ons steeds duidelijker dat dit een hele lange weg is en eigenlijk meer geschikt is voor jonge mensen, die een langjarige (tijds-) investering aan kunnen gaan.

Niet geheel toevallig kwamen wij op het spoor van een 30-daagse cursus ‘member care,’ gegeven door ervaringsdeskundige en Azië zendeling Harry HOFFMANN. Hij heeft veel ervaring met membercare en schetst in de cursus een goed beeld van hoe het kan. We hebben aan den lijve ervaren hoe belangrijk membercare is en wat het betekent als dit op het veld ontbreekt.

Na enige gesprekken met onze mentoren (Rev. Andrew & Liz GLOVER, Australië) en een bekend Frans WEC zendeling in Cambodja, Timothée PATON, gingen wij opleiding, ervaring, expertise, karakter én onze wensen ten aanzien van het werken met mensen eens nauwkeurig op een rijtje zetten. We kwamen daarbij steeds uit op hetzelfde patroon: we werken graag in groepen (teams), indirect door het bemoedigen en ondersteunen van hen die wél – één op één – in direct contact staan met de lokale bevolking. Zowel Maudy met haar SPH achtergrond als ik weten ons hier in beginsel bekwaam in, hoewel nooit volleerd.

We hebben de inzichten aangegrepen om voor te stellen hier actief te worden in membercare. Helaas is daar geen ruimte noch animo voor en nu wordt ook langzamerhand duidelijk waarom. De (voornamelijk) Amerikaanse aanpak binnen de organisatie hier kenmerkt zich door de boven beschreven pioniersgeest (‘lone ranger’ profiel): men opereert bij voorkeur alleen. Hulp in de vorm van membercare van buitenaf is niet nodig, zo is de opvatting. Velen, zoniet allen hebben het klassieke zendingsmodel gevolgd en zijn uiteindelijk in een succesvolle bediening terecht gekomen, zover wij kunnen beoordelen. En dat is zeer lovenswaardig. Het is echter niet ons profiel.

Deze ervaringen en inzichten – en de situatie rond COVID-19 – bieden ons de gelegenheid zorgvuldig samen met u en anderen een toekomstvisie te ontwikkelen die gericht is op indirecte ondersteuning van hen die het directe veldwerk doen. Daarbij oriënteren we ons op mogelijkheden en andere landen waar dit ‘hot’ is, noodzakelijk en zeer gewenst is. Kern daarbij is dat we ‘het kleine versterken’ (Matth. 12, 20 WV) en zelf heenwijzers zijn naar de Goede Herder die ons uitnodigt (Matth. 11, 28-30 WV). Kleine kerken helpen in hun groei en de leden ervan persoonlijk ondersteunen in hun geestelijke groei en missionair worden. Hoe belangrijk dat in het geval van St. Paulus was, leest u in de brieven aan onder meer de Corinthiërs (Vb.: 1 Cor. 16, 15 WV). Met als ultieme doel dat de ‘inheemsen de eigen inheemse bevolking bereiken.’ Dat is in recente jaren het meest effectieve model gebleken.

De beweging is dus van direct naar indirect, wat veel beter bij ons past. We zijn dankbaar dat we dit hier hebben mogen ontdekken en wijden ons aan het verder ontwikkelen van een heldere visie en aanpak, welke meer landenoverstijgend zal zijn.  Lees in deze context ook: https://charlesspurgeon.nl/een-lieflijke-troost-voor-zwakke-heiligen/.

Uiteraard nemen we u hierin graag mee. Blijf dus de blog volgen. Wordt vervolgd.

Hartelijke groet,

Jacques